Giáo án Thuế Máu trích bản án chế độ thực dân Pháp của Nguyễn Ái Quốc

Thứ bảy , 13/05/2017, 15:47 GMT+7
     

Văn bản:THUẾ MÁU (Tiếp theo)

(Trích “BẢN ÁN CHẾ ĐỘ THỰC DÂN PHÁP”-  Nguyễn Ái Quốc)

A. MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

1. Kiến thức: Bộ mặt giả nhân, giả nghĩa của thực dân Pháp và số phận bi thảm của những người dân thuộc địa bị bóc lột, bị dùng làm bia đỡ đạn trong các cuộc chiến tran phi nghĩa phản ánh trong văn bản. Nghệ thuật lập luận và nghệ thuật trào phúng sắ sảo trong văn chính luận của Nguyễn Ái Quốc.

2. Kĩ năng: Đọc-hiểu văn bản chính luận hiện đại, nhận ra và phân tích được nghệ thuật trào phúng sắc bán trong một văn bản chính luận. Học cách đưa yếu tố biểu cảm vào bài văn nghị luận.

II. CHUẨN BỊ:

1. Giáo viên:- Tìm tài liệu về tác giả, tác phẩm.

                             - Đọc và nghiên cứu tác phẩm. Tranh minh hoạ.

                             - Soạn giáo án.

2. Học sinh:         - Đọc văn bản.

                             - Trả lời câuu hỏi tìm hiểu bài.

C.TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY-HỌC:

* Hoạt động 1: Khởi động

1. Ổn định lớp:

8A: …………………………………………………………………

                             8B: …………………………………………………………………

2. Kiểm tra bài cũ:

Kết hợp trong giờ

3. Bài mới:

* Hoạt động 2: Hướng dẫn đọc – hiểu văn bản:

 

Hoạt động của thầy, trò

Nội dung kiến thức cần đạt

 

- Trong đoạn luận điểm 2, (chế độ lính tình nguyện) được hình thành từ những luận điểm nào?

1. Những vụ nhũng lạm trong việc bắt lính

2. Phản ứng của những người bị bắt lính.

3. Luận điệu của chính quyền thực dân.

 

- Trong luận cứ 1 mà tác giả đưa ra, chính quyền thực dân đó thực hiện cỏc thủ đoạn bắt lính nào?

- Tại sao tác giả gọi đó là những vụ nhũng lạm hết sức trắng trợn?

(Bởi vỡ chính quyền thực dân ăn tiền công khai từ việc tuyển quân, bất chấp luật lệ, là cơ hội làm giàu của bọn quan chức, là cơ hội tỏ lũng trung thành, củng cố địa vị, thăng tiến quan chức của bọn tay sai thực dân bản xứ.)

- Trong đoạn văn trình bày luận cứ 2, phản ứng của người bị bắt lính có gi khác thường?

 

- Từ đó, tác giả cho thấy thực trạng chế độ lính tình nguyện như thế nào?

- Trong đoạn văn trình bày luận điểm 3, tác giả đó nêu ra sự thật nào? Nhằm thuyết phục người đọc điều gì?

 

 

 

 

 

 

 

 

- Để làm rừ luận điểm 3 (kết quả của sự hy sinh), tác giả đó dựng những luận cứ nào?

- Trong đoạn  văn này, tác giả dùng kiểu câu gỡ nhiều nhất? Nhằm mục đích gỡ?

 

 

- Kết quả sự hy sinh của người dân thuộc địa trong các cuộc chiến tranh như thế nào?

 

 

 

 

 

- Qua cách đối xử đó sự thật nào được phơi bày, tố cáo?

 

 

 

 

- Em cú nhận xột gỡ về cách viết văn nghị luận của NAQ trong văn bản này?

 

 

 

 

- Văn bản Thuế máu đem lại cho em những hiẻu biết về gỡ bản chất chế độ thực dân và số phận người dân bản xứ?

 

- Qua đoạn trích em cảm nhận được gỡ từ tấm lũng tỏc gải Nguyễn Ái Quốc?

(Với tấm lòng yêu nước thương nũi, tác giả vạch trần tội ác bọn thực dân, niềm căm hận, xót xa thương cảm của một con người suốt đời vì dân vì nước Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh)

 

Hãy nhận xét về yếu tố biểu cảm trong đoạn trích đó được học?

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

II. Phân tích văn bản:

2. Chế độ lính tình nguyện:

 

 

 

 

 

 

 

 

* Những vụ bắt lính:

- Thọat tiên tóm người nghèo khỏe.

- Sau đó đến con nhà giàu, nếu không muốn đi lính phải xỡ tiền ra.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

* Phản ứng của người bị bắt:

- Họ tìm mọi cơ hội để trốn thoát.

- Họ tự làm cho mình nhiếm phải những căn bệnh nguy hiểm nhất: bệnh đau mắt toét chảy mủ bằng cách xát bào mắt nhiều thứ chất độc…

- Thực chất của chế độ tình nguyện là người bản xứ không có một chút tự nguyện nào.

* Luận điệu của chính quyền:

- Phủ toàn quyền Đông Dương tuyên bố lạc quan và vui vẻ bằng những từ hoa mỹ: “các bạn đó tấp nập đầu quân…; kẻ thỡ hiến dõng cỏnh tay của mỡnh như lính thợ..”

- Trong thực tế họ phải từng “tốp bị xích tay điệu về tỉnh lị …. những vụ bạo động ở Sài Gũn, Biờn Hũa”

điều này cho thấy sự đối lập giữa lời nói và sự thật. => vạch trần sự lừa dối mị dân của chính quyền thực dân với người thuộc địa, vừa bày tỏ thái độ mỉa mai, châm biếm của người viết với bọn cầm quyền thực dân.

3. Kết quả của sự hy sinh:

- Sự đối xử tàn tệ, vô lương tâm của chế độ thực dân với người lính tình nguyện.

- Vạch trần tội ác của chính quyền thuộc địa.

-> Tác giả dùng nhiều câu nghi vấn liên tiếp và dày đặc này không nhằm dùng để hỏi mà nhằm khẳng định sự thật, đồng thời bộc lộ cảm xúc của nhà văn. Cách dùng nhiều cấu trúc câu lặp ấy đó gúp phần nhấn mạnh ý tưởng của người viết.

- Sau khi nộp hết thuế má, họ trở về thật bị thảm:

- Khi đại bác đó ngấy thịt đen, thịt vàng rồi …. mặc nhiên họ trở lại “giống người bẩn thỉu”.

- Càng chua xót hơn không chỉ bị bót lột hết thuế máu mà cũn bị búc lột hết của cải, bị đánh đập và cuối cùng khi về xứ sở học được chào đón “nồng nhiệt”: “Các anh đó bảo vệ Tổ quốc, thế là tốt. Bây giờ chỳng tụi khụng cần cỏc anh nữa, cỳt đi!”

- Bị đầu độc, suy vong giống nũi bởi thuốc phiện

-> Sự bỉ ổi, bộ mặt trỏo trở, tàn nhẫn, tỏng tận lương tâm của bọn cầm quyền thực dân với người dân thuộc địa. Cái giá của thuế máu mà người lính thuộc địa phải trả là hết sức to lớn.

III. Tổng kết – ghi nhớ:

1. Nghệ thuật:

- Có tư liệu phong phú, xác thực, h/ả giàu giá trị biểu cảm.

- Thể hiện giọng điệu đanh thép.

- Sử dụng ngũi bỳt trào phỳng sắc sảo, giọng điệu mỉa mai.

2. Nội dung:

- Thủ đoạn, mánh khoé, nham hiểm của chính quyền thực dân Pháp đối với người dân câc sxứ thuộc địa: thể hiện qua lời nói tráo trở, lừa dối; thể hiện qua hành động; cướp bóc, đối xử bất công, tàn nhẫn với những người sống sót sau cuộc chiến tranh.

- Số phận của những người dân thuộc địa: đáng thương, khốn khổ, bị lừa dối, bị áp bức, bị đẩy vào tỡnh cảnh cựng quẫn…Họ là nạn nhõn của chớnh sỏch cai trị tàn bạo, nham hiểm của TDP.

3. Ý nghĩa văn bản:

- Văn bản có ý nghĩa như một “bản án” tố cáo thủ đoạn và chính sách vô nhân đạo của bọn thực dân đẩy người dân thuộc địa vào các lũ lửa chiến tranh.

* Ghi nhớ:SGK/92

IV. Luyện tập:

- Đoạn trích yếu tố biểu cảm khá đậm nét được thể hiện trên hai mặt: căm thù và đau xót. Căm thù bọn thực dân vô nhân đạo, dau xót trước số phận bi thảm của người dân thuộc địa.

Yếu tố biểu cảm thể hiện sâu sắc, thấm thớa qua hỡnh ảnh và giọng điệu => có sức lay động và tố cáo mạnh mẽ.

Yếu tố biểu cảm được khắc họa bằng ngũi bút trào phúng sắc sảo dựa trên những tư liệu phong phú, xác thực của Nguyễn Ái Quốc để làm nên sắc thái riêng cho tác phẩm: sắc thỏi trữ tỡnh – chớnh luận – trào phỳng

 

* Hoạt động 3: Củng cố - Dặn dò:

 

- Phân tích sự kết hợp giữa tự sự và trữ tình, giữa miêu tả và biểu cảm trong văn bản!

- Gọi HS đọc Ghi nhớ, sgk/92.

- Phân tích giá trị nội dung và nghệ thuật của văn bản.

- Chuẩn bị bài Hội thoại.

Giáo an TÔI ĐI HỌC: Giáo án văn lớp 8

thuế máu thue mau nguyen ai quoc ban an che do thuc dan giao an dien tu