Phong trào dân tộc dân chủ ở Việt Nam từ năm 1919 đến năm 1925 - Giáo án sử 12

Phong trào dân tộc dân chủ ở Việt Nam từ năm 1919 đến năm 1925 - Giáo án sử 12

Thứ tư , 25/07/2018, 09:55 GMT+7
     

Giáo án lịch sử lớp 12 toàn tập

Phong trào dân tộc dân chủ ở Việt Nam từ năm 1919 đến năm 1925

I. Mục tiêu bài học

1. Kiến thức:

          Sau khi học xong bài này, học viên cần nắm được: Những thay đổi của tình hình thế giới sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, chính sách khai thác thuộc địa của thực dân Pháp và sự chuyển biến về kinh tế, văn hoá, xã hội, giáo dục ở Việt Nam. Phong trào dân tộc dân chủ ở Việt Nam từ năm 1919 đến năm 1925 có bước phát triển mới.

2. Tư tưởng:

          Bồi dưỡng lòng yêu nước, ý thức phản kháng dân tộc trước sự xâm lược và thống trị của đế quốc

3. Kĩ năng:

          Rèn luyện phương pháp tư duy, phân tích các sự kiện lịch sử trong bối cảnh Việt Nam và thế giới.

II. Thiết bị tài liệu: hình ảnh và tài liệu có liên quan

III. Tiến trình dạy - học

1. Ổn định lớp

2. Kiểm tra bài cũ           

         Câu 1. Cho biết những nội dung chủ yếu của lịch sử thế giới từ sau năm 1945 ?

         Câu 2. Cho biết xu thế phát triển của thế giới sau chiến tranh lạnh như thế nào ?

3. Giới thiệu bài mới

HĐ Giáo viên

HĐ Học viên

Nội dung

TIẾT 1

- GV chia lớp thành 3 nhóm, thảo luận theo chủ đề:

*Nhóm 1.Tìm hiểu hoàn cảnh của cuộc khai thác thuộc địa lần hai của thực dân Pháp thực dân Pháp ?

*Nhóm 2.Cuộc khai thác thuộc địa lần hai của thực dân Pháp được tiến hành trên các nội dung nào ?

*Nhóm 3.Em có nhận xét gì về cuộc khai thác thuộc địa lần hai của thực dân Pháp ?

- GV nhận xét, tổng kết và chuyển ý

- GV hướng dẫn để HV về nhà đọc thêm

- GV chuyển ý

- GV hỏi: Sau cuộc khai thác thuộc địa của thực dân Pháp, Việt Nam có những chuyển biến mới gì về kinh tế ?

- GV chia lớp thành 4 nhóm:

*Nhóm 1.Những chuyển biến của giai cấp địa chủ phong kiến ?

 

*Nhóm 2.Những chuyển biến của giai cấp nông dân ?

 

 

*Nhóm 3.Những chuyển biến của giai cấp tiểu tư sản và tư sản ?

 

 

 

 

 

 

 

*Nhóm 4.Những chuyển biến của giai cấp công nhân?

 

 

 

 

 

 

 

- GV nhận xét. GV nhấn mạnh về sự ra đời và các đặc điểm của Giai cấp công nhân Việt Nam, sớm tiếp thu tư tưởng cách mạng vô sản, vươn lên lãnh đạo cách mạng.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

- GV chuyển ý

 

 

 

- GV hướng dẫn để HV về nhà đọc thêm.

 

- GV chuyển ý

 

- GV hỏi: Giai cấp tư sản, tiểu tư sản và công nhân Việt Nam đã có những hoạt động nào trong phong trào dân tộc dân chủ từ năm 1919 đến năm 1925 ?

 

 

 

 

- GV đặt nhiều câu hỏi gợi mở, hướng dẫn HV trả lời.

 

- GV tuần tự gọi nhiều HV phát biểu, đóng góp ý kiến xây dựng bài học.

 

 

 

 

- GV nhận xét, chốt ý và kết lại nội dung tiết 1.

 

TIẾT 2

- GV chia lớp thành 4 để hoạt động và trả lời câu hỏi: Trình bày nét chính về các hoạt động của Nguyễn Ái Quốc từ năm 1917 - 1925 ?

 

 

- GV đặt nhiều câu hỏi gợi mở, hướng dẫn HV trả lời.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

- GV nhận xét phần trình bày của các nhóm, cho điểm động viên và chốt ý

 

- GV cho HV xem một số hình ảnh về cuộc đời hoạt động cách mạng của Nguyễn Ái Quốc ở nước ngoài. GV cố thể kể một vài câu chuyện về Bác hoặc một tác phẩm văn học ca ngợi Bác trong giai đoạn này để từ đó, GV giáo dục HV về lòng biết ơn và kính yêu lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc - Chủ tịch Hồ Chí Minh.

 

- GV kết bài.

 

- Lớp thảo luận theo nhóm.

 

 

 

 

- HV viết thu hoạch phần thảo luận của nhóm trên bảng phụ.

 

 

 

 

 

 

- Đại diện nhóm lên bảng trình bày phần thảo luận của nhóm mình.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

- Các nhóm khác nhận xét

- HV lắng nghe, ghi nhận

- HV nghe GV hướng dẫn để về nhà đọc thêm.

 

 

 

- HV trả lời: có bước phát triển mới, do chính sách kìm hãm của thực dân Pháp nên kinh tế phát triển lạc hậu, mất cân đối, lệ thuộc vào Pháp.

 

- HV làm việc nhóm:

*Nhóm 1.Giai cấp địa chủ tiếp tục phân hóa, một bộ phận không nhỏ trung, tiểu địa chủ tham gia phong trào dân tộc, dân chủ.

 

* Nhóm 2.Giai cấp nông dân: trên 90% dân số, bị đế quốc, phong kiến tước đoạt ruộng đất, bị bần cùng hóa, mâu thuẫn gay gắt với đế quốc Pháp và tay sai, là lực lượng cách mạng to lớn.

*Nhóm 3.Tiểu tư sản: tăng nhanh số lượng, nhạy bén với thời cuộc, có tinh thần chống đế quốc và tay sai

+ Giai cấp tư sản: số lượng ít, thế lực yếu, bị phân hóa thành 2 bộ phận là tư sản dân tộc và tư sản mại bản. Tư sản dân tộc có khuynh hướng dân tộc dân chủ.

 

*Nhóm 4.Giai cấp công nhân: hình thành trong cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất, phát triển nhanh trong cuộc khai thác lần 2 cả về số lượng và chất lượng (trước CTTG I chỉ có 10 vạn, đến 1929 tăng lên 20 vạn)

- HV nhận xét

 

- HV chú ý lắng nghe GV giảng bài để hiểu bài sâu hơn.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

- HV lắng nghe GV hướng dẫn để về nhà đọc thêm.

 

 

 

- HV trả lời:

+ Tư sản: Tẩy chay hàng ngoại; chống độc quyền xuất khẩu gạo ở Nam Kì của tư bản Pháp; thành lập Đảng Lập hiến đòi tự do, dân chủ.

+ Tiểu tư sản: Thành lập các tổ chức chính trị, hình thức đấu tranh: mittinh, biểu tình, bãi khóa, ra sách báo, … Tiêu biểu: phong trào đòi thả Phan Bội Châu 1925, để tang Phan Châu Trinh 1926.

+ Công nhân: Đấu tranh còn lẻ tẻ, tự phát. 1920 công nhân Sài Gòn - Chợ Lớn lập Công hội do Tôn Đức Thắng đứng đầu. 1925công nhân Ba Son đấu tranh àPhong trào từ tự phát chuyển sang tự giác.

 

 

- HV hoạt động nhóm và trả lời câu hỏi:

+ 1917, gia nhập Đảng Xã hội Pháp.

+ 18/6/1919 đưa Bản yêu sách đến Hội nghị Véc-xai đòi quyền tự do, dân chủ, bình đẳng cho Việt Nam.

+ 7/1920, đọc Luận cương về vấn đề Dân tộc và thuộc địa của Lênin àTìm ra con đường giành độc lập, tự do cho Việt Nam.

+ 12/1920, Người dự Đại hội Tua, tán thành Quốc tế thứ 3 và tham gia Đảng Cộng sản Pháp.

+ 1921, lập Hội Liên hiệp các thuộc địa. Ra báo Người cùng khổ, viết bài cho các báo Nhân đạo, Đời sống công nhân…xuất bản cuốn Bản án chế độ thực dân Pháp (1925).

+ 6/1923 sang Liên Xô dự Đại hội Quốc tế nông dân. + 1924, dự Hội nghị Quốc tế Cộng san lần V.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

- HV chú ý lắng nghe

 

 

 

- HV lắng nghe GV giảng bài để hiểu bài sâu hơn.

 

I. Những chuyển biến mới về kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội Pháp ở Việt Nam sau Chiến tranh thế giới thứ nhất

  1. Chính sách khai thác thuộc địa của lần thứ hai của thực dân Pháp

    a. Hoàn cảnh

- Sau CTTG I, Pháp bị thiệt hại nặng nề.

- Cách mạng Tháng Mười Nga thành công và Quốc tế Cộng sản thành lập đã tác động mạnh mẽ đến Việt Nam.

àPháp tiến hành khai thác thuộc địa lần 2 ở Đông Dương, mục đích là bù đắp thiệt hại và khôi phục lại địa vị của Pháp trong thế giới tư bản

    b. Nội dung

- Nông nghiệp: đầu tư vốn vào đồn điền cao su.

- Công nghiệp: khai thác mỏ than, mở một số ngành chế biến: muối, dệt, …

- Thương nghiệp: Pháp độc quyền kiểm soát.

- Giao thông vận tải: mở rộng đô thị, dân cư đông hơn.

- Tài chính: Ngân hàng Đông Dương nắm trọn quyền chi phối, tăng thuế.

    c. Nhận xét:

- Hạn chế phát triển công nghiệp nặng.

- Phục vụ lợi ích cho tư bản Pháp.

àKìm hãm sự phát triển kinh tế.

  2. Chính sách về chính trị, văn hóa, giáo dục của thực dân Pháp      (Đọc thêm)

 

  3. Những chuyển biến mới về kinh tế và giai cấp xã hội ở Việt Nam

   a. Kinh tế

- Kinh tế có bước phát triển mới.

- Do chính sách kìm hãm của thực dân Pháp nên kinh tế phát triển lạc hậu, mất cân đối, lệ thuộc vào Pháp.

   b. Xã hội: Do tác động của chính sách khai thác thuộc địa, các giai cấp ở Việt Nam có chuyển biến mới:

- Giai cấp địa chủ: tiếp tục phân hóa, một bộ phận không nhỏ trung, tiểu địa chủ tham gia phong trào dân tộc, dân chủ.

- Giai cấp nông dân: trên 90% dân số, bị đế quốc, phong kiến tước đoạt ruộng đất, bị bần cùng hóa, mâu thuẫn gay gắt với đế quốc Pháp và tay sai, là lực lượng cách mạng to lớn.

 

- Giai cấp tiểu tư sản: tăng nhanh số lượng, nhạy bén với thời cuộc, có tinh thần chống đế quốc và tay sai

 

 

- Giai cấp tư sản: số lượng ít, thế lực yếu, bị phân hóa thành 2 bộ phận là tư sản dân tộc và tư sản mại bản. Tư sản dân tộc có khuynh hướng dân tộc dân chủ.

 

 

 

- Giai cấp công nhân: hình thành trong cuộc khai thác thuộc địa lần thứ nhất, phát triển nhanh trong cuộc khai thác lần 2 cả về số lượng và chất lượng (trước CTTG I chỉ có 10 vạn, đến 1929 tăng lên 20 vạn)

 

 

 

 

 

 

 

* Ngoài những đặc điểm của công nhân quốc tế, công nhân Việt Nam có đặc điểm riêng:

- Bị ba tầng áp bức bóc lột (đế quốc, phong kiến, tư sản người Việt ).

- Có quan hệ gắn bó với nông dân.

- Kế thừa truyền thống anh hùng bất khuất của dân tộc.

- Sớm ảnh hưởng phong trào cách mạng thế giới và tiếp thu chủ nghĩa Mác-Lênin. Nhanh chóng trở thành lực lượng chính trị độc lập, vươn lên nắm quyền lãnh đạo cách mạng.

* Tóm lại:trong xã hội Việt Nam tồn tại 2 mâu thuẫn cơ bản:

- Mâu thuẫn dân tộc: giữa dân tộc Việt Nam với thực dân Pháp

- Mâu thuẫn giai cấp: giữa nông dân với địa chủ phong kiến

II. Phong trào dân tộc dân chủ ở Việt Nam từ năm 1919 đến năm 1925

  1. Hoạt động của Phan Bội Châu, Phan Châu Trinh và một số người Việt Nam sống ở nước ngoài      (Đọc thêm)

  2. Hoạt động của tư sản, tiểu tư sản và công nhân Việt Nam

   a. Tư sản

- Tẩy chay hàng ngoại.

- Năm 1923: Chống độc quyền xuất khẩu gạo ở Nam Kì của tư bản Pháp; thành lập Đảng Lập hiến đòi tự do, dân chủ.

    b. Tiểu tư sản

- Thành lập các tổ chức chính trị

- Hình thức đấu tranh: mittinh, biểu tình, bãi khóa, ra sách báo, …

- Tiêu biểu: Có phong trào đòi thả Phan Bội Châu (1925), và để tang Phan Châu Trinh (1926).

    c. Công nhân:Đấu tranh còn lẻ tẻ, tự phát

- Năm 1920: công nhân Sài Gòn – Chợ Lớn lập Công hội do Tôn Đức Thắng đứng đầu.

- Năm 1925: công nhân Ba Son đấu tranh

àPhong trào từ tự phát chuyển sang tự giác.

 

 

 

 

 

 

 

   2. Các hoạt động của Nguyễn Ái Quốc

- Cuối 1917 Nguyễn Tất Thành trở lại Pháp 1919 tham gia Đảng Xã hội Pháp.

- 6/1919, Nguyễn Ái Quốc gửi tới hội nghị Véc-xai Bản yêu sách của nhân dân An Nam đòi các quyền tự do, dân chủ, quyền bình đẳng cho dân tộc Việt Nam.

- 7/1920, Người đọc bản Sơ thảo lần thứ nhất những luận cương về vấn đề dân tộc và thuộc địa của Lênin, từ đó Người quyết tâm đi theo con đường của Cách mạng tháng Mười Nga àNgười đã tìm ra con đường giải phóng dân tộc Việt Nam.

- 12/1920, Đại hội Đảng Xã hội Pháp Người bỏ phiếu tán thành việc gia nhập Quốc tế Cộng sản, trở thành người Cộng sản Việt Nam đầu tiên, là một trong những người tham gia sáng lập Đảng Cộng sản Pháp.

- 1921, cùng một số người khác sáng lập Hội liên hiệp các dân tộc thuộc địa ở Paris để tuyên truyền tập hợp lượng chống chủ nghĩa đế quốc.

- Người tham gia sáng lập báo Người cùng khổ, viết bài cho báo Nhân đạo, đặc biệt biên soạn cuốn Bản án chế độ thực dân Pháp.

- 6/1923:Người đi Liên Xô dự Hội nghị Quốc tế nông dân (10-1923), Đại hội Quốc tế Cộng sản lần V (1924)

- 11/11/1924, Người về Quảng Châu (Trung Quốc) trực tiếp tuyên truyền, giáo dục lý luận, xây dựng tổ chức cách mạng giải phóng dân tộc Việt Nam.

- 6/1925, thành lập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên

*Công lao của Nguyễn Ái Quốc

- Tìm ra con đường cứu nước cho Việt Nam.

- Chuẩn bị về tư tưởng, chính trị cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam. 

 

 

4. Củng cố       

          - Trình bày những chuyển biến mới về kinh tế, xã hội, giai cấp trong xã hội Việt Nam sau cuộc khai thác thuộc địa lần thứ hai của thực dân Pháp ?

          - Trình bày nét chính về các hoạt động của Nguyễn Ái Quốc từ 1917 đến 1925 ?

5. Dặn dò

          - Học viên về học bài

          - Sọan trước Bài 13. Phong trào dân tộc dân chủ ở Việt Nam từ năm 1925 đến năm 1930 theo các câu hỏi sau:

      Câu 1. Sự ra đời và hoạt động của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên ?

     Câu 2. Quá trình ra đời và những hoạt động của Việt Nam Quốc dân đảng ?

Soạn giáo án lịch sử toàn tập tại: GIÁO ÁN LỊCH SỬ 12

giao an su 12
dân chủ ở việt nam lịch sử 12 giao an su 12 giáo án lịch sử 12 giao an su toan tap