Truyện cổ tích Tấm Cám tiết 2 - Giáo án ngữ văn 10

Thứ tư , 25/10/2017, 03:40 GMT+7
     

Hôm nay trang congnghegi.com sẽ giúp bạn soạn văn - soan van lop 10- soan van 10- soan ngu van lop 10- nhung bai van hay lop 10- học tốt ngữ văn 10- tổng hợp những bài văn hay - giao an ngu van lop 10- giao an ngu van - giáo án tổng hợp - giáo án văn lớp 10

Tiết 20

             

TẤM CÁM (T2)

(Truyện cổ tích)

A. MỤC TIÊU BÀI HỌC

1. Về kiến thức

       - Hiểu được ý nghĩa những mâu thuẫn, xung đột giữa dì ghẻ và con chồng trong gia đình phụ quyền thời cổ, giữa thiện và ác trong xã hội. Sức sống mãnh liệt của con người và niềm tin của nhân dân.

       - Kết cấu của truyện cổ tích: người nghèo khổ, bất hạnh trải qua nhiều hoạn nạn cuối cùng được hưởng hạnh phúc. Sử dụng hợp lí, sáng tạo các yếu tố thần kì.

2. Về kĩ năng

       - Tóm tắt văn bản tự sự.

       - Phân tích một truyện cổ tích thần kì theo đặc trưng thể loại.

3. Về thái độ:

       - Tự nhận thức, xác định giá trị của cái tốt, cái thiện và có ý thức đấu tranh bảo vệ cái tốt, cái thiện, chống lại cái ác, cái xấu trong cuộc sống.

       -  Tích hợp giáo dục kĩ năng sống cho học sinh .

B. CHUẨN BỊ  - PHƯƠNG PHÁP

1. Chuẩn bị:

       - GV:SGK và sách chuẩn kiến thức 10, sách tham khảo NV 10, thiết kế giáo án.

       - HS: đọc tác phẩm, soạn bài.

2. Phương pháp

       - Tổ chức HS đọc diễn cảm văn bản.

       - Định hướng HS phân tích bằng câu hỏi gợi mở,câu hỏi nêu vấn đề.

       - Tổ chức HS tự bộc lộ tự nhận thức bằng các hoạt động liên hệ.

C. TIẾN TRÌNH LÊN LỚP

1. Ổn định tổ chức

2. Kiểm tra bài cũ

       - Nêu những hiểu biết cơ bản về thể loại truyện cổ tích.

       - Tóm tắt truyện cổ tích Tấm Cám.

3. Bài mới:

Hoạt động của giáo viên và học sinh

Nội dung

*HĐ 1:hd hs tìm hiểu văn bản.

 

 

 

 

?Mâu thuẫn- xung đột giữa Tấm và mẹ con Cám phát triển ntn ở chặng này ?

 

 

 

Tấm trải qua những hình thức hóa thân nào? Thái độ, hành động của Tấm ntn khi ở trong những hình thức hóa thân? So sánh với các phản ứng của cô trong chặng 1?

? Sau mỗi lần Tấm bị giết, em có thấy tác giả dân gian miêu tả tiếng khóc của Tấm như trước ko? Bốn lần hóa thân của Tấm nói lên điều biến đổi gì trong tính cách, sức sống của nhân vật

? Vai trò của các yếu tố thần kì (chim vàng anh, cây xoan đào, khung cửi, quả thị) trong quá trình biến hóa của Tấm?

 

 

 

 

 

? Nếu đôi giày là vật trao duyên thì cái gì là vật nối duyên? Vì sao?

 

 

 

 ? Trước những hành động độc ác của Cám, vua đều ko nói gì. Em có suy nghĩ gì về nhân vật này?

Gv: nêu vấn đề để HS tranh luận: Đánh giá việc Tấm trả thù mẹ con Cám, có hai luồng ý kiến:

+ Đồng tình với cách trả thù của Tấm, cho như thế là hợp lí, đích đáng.

+ Ko đồng tình, cho rằng cách trả thù như thế trái với bản chất hiền hậu của Tấm, làm giảm vẻ đẹp của nhân vật khiến Tấm trở nên hẹp hòi, tàn nhẫn (ko như kết thúc truyện Thạch Sanh).

- ý kiến của em?

* HĐ 2:hd hs tổng kết giá trị nội dung và nghệ thuật của tác phẩm.

 - Đánh giá về giá trị nội dung và nghệ thuật của truyện cổ tích Tấm Cám?

 Yêu cầu HS đọc và học phần ghi nhớ (sgk)

I/ Tìm hiểu chung:         

II/ Đọc – Hiểu văn bản (tiếp):

2. Diễn biến của mâu thuẫn- xung đột giữa Tấm và mẹ con Cám:

 Chặng 2: Cuộc đấu tranh không khoan nhượng để giành lại hạnh phúc.

- Mâu thuẫn: Tấm- Cám và dì ghẻ ngày càng gay gắt, quyết liệt hơn, phát triển thành mâu thuẫn mang tính quan hệ xã hội, mâu thuãn một mất một còn giữa thiện >< ác.

+ Mẹ con Cám: Tìm đủ mọi cách độc ác hòng tiêu diệt Tấm, chiếm ngôi hoàng hậu, hưởng vinh hoa phú quý.

+ Tấm: 4 lần bị giết "4 lần hóa thân.Cuộc đấu tranh ko khoan nhượng để giành lại hạnh phúc.

Từ  một cô gái yếu đuối, thụ động, chỉ biết khóc khi gặp khó khăn, bị đày đọa, Tấm đã trở nên mạnh mẽ, quyết liệt hơn, luôn tìm cách báo hiệu sự có mặt của mình trong các hình thức hóa thân, tuyên chiến với kẻ thù, ko chịu chết một cách oan ức trong im lặng.

Bốn lần bị giết, Tấm đều tìm cách hoá thân sang kiếp khác và đấu tranh quyết liệt với kẻ thù, tìm cách rủa mắng, tố cáo tội ác giết chị, cướp chồng của Cám.

 àTấm có một sức sống mãnh liệt.

 

 

 

-Vai trò của yếu tố thần kì:

+ Làm cho cốt truyện phát triển sinh động.

+ Là những vật Tấm gửi linh hồn để trở về đấu tranh quyết liệt, triệt để với cái ác giành lại hạnh phúc.

+ Sức sống mãnh liệt, sự trỗi dậy mạnh mẽ của nhân vật.

+ Thể hiện quan niệm luân hồi của đạo Phật nhào nặn qua lí tưởng, thể hiện ước mơ công lí, tinh thần lạc quan, tin tưởng vào lẽ tất thắng của cái thiện của nhân dân lao động.

- Đôi giày "vật trao duyên.

- Vật nối duyên: miếng trầu têm cánh phượng.

"Sự khéo léo, đảm đang của người vợ hiền.

"Là hình ảnh quen thuộc trong đời sống văn hóa, gắn với phong tục hôn nhân của người Việt: nhận trầu ăn trầu là giao ước kết đôi.

- Ông vua: Trước những hành động độc ác của Cám, vua đều ko nói gì"hoàn toàn như người ngoài cuộc.

"Vua hiền lành và xa vời như ông Bụt.

 Chặng 3: Trả thù- trừng trị kẻ thù độc ác, giành lại hạnh phúc trọn vẹn nơi trần thế.

Việc trả thù quyết liệt của Tấm:

+ Phù hợp với quá trình chuyển biến tính cách nhân vật: từ  yếu đuối, thụ động chấp nhận đã trở nên mạnh mẽ, quyết liệt hơn, kiên cường đấu tranh đến cùng cho hạnh phúc của mình.

+ Thể hiện quan niệm về thiện- ác, ước mơ công lí, tinh thần lạc quan, tin tưởng vào lẽ tất thắng của chính nghĩa, của cái thiện của nhân dân.

 

 

 

 

 

 

III. Tổng kết:

1. Nội dung:

- Sự biến hoá của Tấm đã thể hiện sức sống, sức trỗi dậy mãnh liệt của con ngưòi trước sự vùi dập của kẻ ác. Đó là sức mạnh của cái thiện thắng cái ác qua cuộc đấu tranh ko khoan nhượng.

- Mâu thuẫn và xung đột trong truyện phản ánh mâu thuẫn và xung dột trong gia đình phụ quyền thời cổ, mâu thuẫn xã hội thiện- ác.

2. Nghệ thuật:

- Các yếu tố thần kì khiến câu chuyện li kì, hấp dẫn.

- Khắc họa sự chuyển biến tính cách của nhân vật Tấm từ yếu đuối, thụ động đến kiên quyết đấu tranh giành lại sự sống và hạnh phúc của mình.

 

4. Củng cố: Luyện tập:

a)     Em hãy tìm và đọc những câu ca dao, tục ngữ hay truyện cổ tích có hình ảnh miếng trầu.

b)    Em hãy trình bày ý nghĩa của hình ảnh miếng trầu trong đời sống văn hoá của người Việt.

c)     Em hãy kể một số câu chuyện cổ tích mà em biết? Ý nghĩa của truyện? (Thạch Sanh. Sọ Dừa,…)

5. HDVN

       - Học bài: Nêu cảm nghĩ của mình sau khi học truyện?

       - Soạn bài mới: Tam đại con gà; Nhưng nó phải bằng hai mày

Cảm ơn các bạn đã xem nội dung bài giảng. Thấy hay thì bấm một cái vào quảng cáo để mình có doanh thu nhé...!!!

 

Giáo án ngữ văn lớp 6 - Giáo án ngữ văn lớp 7 - Giáo án ngữ văn lớp 8 - Giáo án ngữ văn lớp 9

Giáo án ngữ văn lớp 10 - Giáo án ngữ văn lớp 11 - Giáo án ngữ văn lớp 12

 

giao an ngu van 10
tấm cám truyên cổ tích soạn ngữ văn lớp 10 soạn bài bai soan ngu van 10